Turizm sektöründe veri sorunu

Turizmdays.com Whatsapp Haber Grubunda bir araya gelen turizm profesyonellerinin sektörel veri, anket ve pazar araştırmalarına yönelik eleştirileri, Türk turizminin en büyük yapısal sorunlarından birini gözler önüne serdi.

Sektör temsilcileri, transit yolcuların ve günübirlikçilerin bile "turist" sayılmasını eleştirirken; Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansı'nın (TGA) otel otomasyon sistemlerine (PMS) bağlanarak veri toplamaya başladığı müjdelendi. Ancak asıl büyük tehlikenin "otellerin yabancılara devredilmesi" olduğu vurgulandı.

Türk turizminin paydaşları, derneklerin ve uluslararası örgütlerin açıkladığı istatistiki verilerin kriz dönemlerinde sahayı yansıtmadığını belirterek ezber bozan bir veri ve strateji tartışması başlattı. Sektör temsilcileri, devasa bütçelere sahip olan TGA’nın (Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansı) sadece tanıtıma odaklanmasını eleştirerek, ajansın kaynak pazarlarda derinlemesine anket ve pazar araştırmaları yapması gerektiğini savundu.

"Transit yolcuyu da günübirlikçiyi de Turist sayıyoruz"

Turizm kulislerinde çok konuşulacak "kelle hesabı" eleştirilerinde, mevcut veri toplama sistemindeki çarpıklıklar hakkında turizmciler şunları söyledİ

"Sınır kapılarından giren herkesi turist sayıyoruz. Avrupa'da yaşayıp ülkeye senede 5 kere gelen gurbetçiyi oranın pasaportuyla giriyorsa turist sayıyoruz. Sınır illerinde konaklama yapmadan günübirlik girip çıkanları, hatta İstanbul Havalimanı’na gelip transit süresi uzun olduğu için şehre kısa süreli giriş yapan yolcuları bile listeye ekliyoruz. Belki de bakanlık gerçek datayı toplamakta istekli değil; çünkü o zaman net geceleme sayıları ve gerçek turist profili ortaya çıkacak. Bu şartlarda sorunun ne olduğu, nasıl çözüleceği ve yol haritası hiçbir zaman net belirlenemez."

Flaş Gelişme: TGA Otellerin sistemine (PMS) bağlandı. Edinilen bilgilere göre; TGA, otellerin otomasyon sistemlerine (PMS) bağlanarak aylık veri akışını almaya başladı. 

2026 yılının bir deneme senesi olarak kabul edildiği sistemde, veri akışının düzgün ilerlemesi halinde, önümüzdeki yıl her ay il kültür müdürlüklerinin sayfalarına elle doldurulan raporların tamamen yerini alacağı belirtildi. Ancak bu sistemin de sadece bakanlık belgeli tesisleri denetleyebileceği, kayıt dışı veya belgesiz yerleri kapsayamayacağı uyarısı yapıldı.

En Büyük Tehlike: "Sermaye El Değiştiriyor, Turizmin Ruhuna El Fatiha Okuruz"

Sektör temsilcileri, her kriz döneminde ısıtılıp gündeme getirilen "Her Şey Dahil" tartışmalarının sistemsel bir değişikliğe yol açmadığını ve havanda su dövüldüğünü belirtti. Turizmcilere göre asıl büyük tehlike ise çok daha derin bir ekonomik krize işaret ediyor. Turzmciler bu konuda şmöyle konuştu:

"Bu kadar sıkıntının ve maliyet baskısının sonunda, birçok otelci meslektaşımızın yatırımlarını devretmek suretiyle sektör dışına çıkma eğiliminde olduğunu duyuyoruz. Asıl en büyük tehlike budur. Her kriz sonunda acı tecrübelerle sabittir ki, sermaye el değiştirir. Bu yatırımların hepsinin yabancı yatırımcıların eline geçmesi durumunda, hep birlikte Türk turizminin ruhuna el fatiha okuruz. Günlük ve anlık yaşamayı bırakıp, pazar araştırmalarına dayalı köklü bir turizm politikası oluşturmalıyız."