Yabancı OTA düzenlemesi turizm sektörünü ikiye böldü

Yabancı dijital konaklama platformlarına yönelik kanun teklifi, Türkiye turizm sektöründe yeni bir tartışmanın fitilini ateşledi. Mars Online Kurucusu ve Turizmdays.com yazarı Hakan Diribaş, teklifin Booking.com, Airbnb ve diğer küresel OTA’ların Türkiye’deki faaliyetlerini yeniden şekillendireceğini belirterek, “TÜRSAB neden online olamıyor?” sorusunu gündeme taşıdı.

10 Ağustos 2026 tarihinde TBMM Başkanlığı’na sunulan “Yabancı Dijital Konaklama Platformları Kanun Teklifi”, başta Booking.com olmak üzere küresel çevrim içi seyahat acenteleri (OTA) ve konaklama platformlarını doğrudan ilgilendiriyor. Teklifin ilgili ihtisas komisyonunda görüşülmesi beklenirken, TBMM'nin yaz tatilinde olması nedeniyle sürecin sonbaharda hız kazanması öngörülüyor.

Hakan Diribaş, düzenlemenin yalnızca yabancı dijital platformları değil, otelleri, seyahat acentelerini, turizm amaçlı konut kiralamalarını ve Türkiye'nin dijital turizm ekosistemini de yakından ilgilendirdiğine dikkat çekti.

Yabancı OTA'lara 5 milyon TL izin belgesi şartı

Kanun teklifinde yabancı dijital platformların Türkiye'de konaklama ve rezervasyon faaliyetlerini sürdürebilmesi için Kültür ve Turizm Bakanlığı'ndan iki yıl geçerli izin belgesi alması öngörülüyor.

İzin belgesi için 5 milyon TL ücret alınması ve bu tutarın her yıl yeniden değerleme oranında artırılması planlanıyor. Platformların ayrıca Türkiye'de tebligat adresi göstermesi ve Türk vatandaşı ya da Türkiye'de yerleşik bir temsilci ataması gerekecek.

Yasa yürürlüğe girdikten sonra mevcut platformlara üç aylık geçiş süresi verilmesi, gerekli başvuruyu yapmayan veya şartları karşılamayan platformlara ise erişim engeli uygulanması teklifin dikkat çeken maddeleri arasında bulunuyor.

OTA komisyonlarına yüzde 17 tavanı geliyor

Teklifin sektörde en fazla tartışılması beklenen maddelerinden biri ise OTA komisyonlarına yüzde 17 sınırı getirilmesi olduğuna dikkat çeken Diribaş, ‘’Buna göre platformların konaklama satışlarından alabileceği komisyon, hizmet bedeli ve aracılık ücretlerinin toplamı, KDV hariç satış bedelinin yüzde 17'sini aşamayacak. Sınırı aşan platformlara, alınan fazla ücretin 10 katına kadar idari para cezası uygulanabilecek. Tekrar eden ihlallerde ise izin belgesinin iptal edilmesi söz konusu olacak’’ dedi.

Diribaş, düzenlemenin otellerin yıllardır şikâyet ettiği yüksek OTA komisyonlarına çözüm getirebileceğini ancak komisyonların kanunla sınırlandırılmasının dijital pazarlama ve algoritmik görünürlük üzerinde nasıl sonuçlar doğuracağının ayrıca değerlendirilmesi gerektiğini savundu.

Yabancı platformlara vergi ve Turizm Payı şartı

Teklif, yabancı platformların Türkiye'de daha kapsamlı bir mali ve hukuki çerçeveye alınmasını da hedefliyor.

İzin belgesi alabilmek için platformların Türkiye'de vergi borcunun bulunmaması, Dijital Hizmet Vergisi mükellefi olması ve Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansı'na (TGA) Turizm Payı ödemesi şartları getiriliyor.

Bu yönüyle düzenleme, küresel OTA'ların Türkiye pazarında faaliyet göstermesine izin verirken aynı zamanda onları Türkiye'deki vergi ve turizm sistemiyle daha doğrudan ilişkilendirmeyi amaçlıyor.

Airbnb ilanlarına belge numarası zorunluluğu

Düzenlemenin bir diğer önemli ayağını ise kayıt dışı ve ruhsatsız konaklama oluşturduğunu belirten Hakan Diribaş, ‘’Airbnb ve Booking gibi platformlarda yer alan otel veya turizm amaçlı kiralanan konutların Bakanlık izin ya da belge numaralarının sistem üzerinden doğrulanması öngörülüyor. Ruhsatsız veya yetkisiz konaklama birimlerinin ilanlarını yayınlayan platformlara ilan başına 200 bin TL ceza uygulanması planlanıyor.

Bu düzenlemenin hayata geçmesi halinde dijital platformların yalnızca satış kanalı olmaktan çıkıp, ilanlarında yer alan konaklama işletmelerinin yasal statüsünü de kontrol eden yapılara dönüşmesi bekleniyor’’ diye konuştu.

Otellerin sıralama ve satış özgürlüğü korunacak

Kanun teklifinde otellerin dijital platformlardaki görünürlüğünü ilgilendiren maddeler de bulunduğunu vurgulayan Hakan Diribaş, şunları söyledi:

‘’Platformların geçerli ve nesnel bir gerekçe olmaksızın otelleri arama sonuçlarında veya tavsiye algoritmalarında geriye düşürmesi yasaklanırken, haksız sıralama değişiklikleri için 500 bin TL ceza öngörülüyor.

Ayrıca OTA'ların otelleri zorla kampanyalı satışa yönlendirmesi veya tesislerin alternatif satış kanallarını kullanmasını kısıtlaması da engellenmek isteniyor. ‘’

Uyuşmazlıklarda Türk hukuku geçerli olacak

Teklifte kullanıcılar, konaklama tesisleri ve dijital platformlar arasındaki sözleşmeler açısından da önemli bir düzenleme yer alıyor.

Buna göre sözleşmelerde Türk hukukunun ve Türk mahkemelerinin yetkili olması öngörülüyor.

“TÜRSAB neden online olamıyor?”

Hakan Diribaş'ın değerlendirmesinin merkezinde ise TÜRSAB ile küresel OTA'lar arasındaki rekabet bulunuyor.

Diribaş, TÜRSAB'ın yabancı dijital platformlara yönelik yaklaşımını eleştirirken, Türkiye'nin artık küresel dijital turizm ekosisteminin dışında kalamayacağını savunuyor.

TÜRSAB'ın ise yabancı platformlara yönelik düzenlemeye, yerli seyahat acenteleri açısından eşit rekabet koşulları oluşturulmadığı gerekçesiyle itiraz ettiği belirtiliyor. TÜRSAB açısından temel tartışmalardan biri, Türkiye'de faaliyet gösteren yerli acentelerin sahip olduğu üyelik, teminat, vergi, hukuki sorumluluk ve denetim yükümlülüklerinin yabancı platformlar için aynı şekilde uygulanıp uygulanmayacağı.

Booking.com tartışması yeniden gündemde

Türkiye'de Booking.com konusunda geçmişten gelen hukuki süreç de yeni tartışmanın önemli başlıklarından biri.

Diribaş'ın değerlendirmesine göre TÜRSAB'ın geçmişte Booking.com'a karşı yürüttüğü hukuki mücadelenin ardından yabancı platformların yeni düzenlemeyle belirli şartları yerine getirerek Türkiye pazarına dönmesinin önünün açılması, kurum açısından önemli bir politika değişikliği anlamına gelebilir.

Teklifte yabancı platformlara çevrim içi uçak bileti satışı konusunda da imkan tanınmasının, seyahat acenteleri açısından rekabet tartışmasını daha da büyütebileceği ifade ediliyor.

ETS ile Trip.com anlaşması dikkat çekti

Kanun teklifinin Meclis'e sunulmasının ardından ETS ile Çin merkezli Trip.com arasında imzalanan stratejik iş birliği de Diribaş'ın değerlendirmesinde önemli bir başlık olarak öne çıkıyor.

İş birliğinin Türkiye'deki otellerin özellikle Çin, Asya-Pasifik ve Avrupa pazarlarına erişimini güçlendirebilecek bir B2B dijital altyapı oluşturması bekleniyor. ETS Group'un B2B markası Etscore'un Trip.com'un küresel ağıyla entegrasyonunun, Türkiye'deki otellerin Çinli ve diğer uluslararası tüketicilere ulaşmasını kolaylaştırabileceği belirtiliyor.

Çinli turistlerin Trip.com/Ctrip ekosistemini yoğun biçimde kullanması nedeniyle iş birliğinin özellikle Uzak Doğu pazarı açısından önem taşıdığı ifade ediliyor. WeChat Pay, Alipay ve UnionPay gibi ödeme sistemlerinin entegrasyonunun da rezervasyon dönüşümlerine katkı sağlayabileceği değerlendiriliyor.

Oteller için yeni dönem: OTA mı, doğrudan satış mı?

Dijitalleşmenin hızlanmasıyla birlikte oteller açısından en önemli konulardan biri de doğrudan satış ile OTA satışları arasındaki denge olacak.

Booking.com, Trip.com, Expedia ve benzeri platformların Türkiye pazarında daha güçlü faaliyet göstermesi halinde otellerin farklı kanallardaki fiyatlarını ve kontenjanlarını daha dikkatli yönetmesi gerekecek.

Diribaş, ETS-Trip.com iş birliğinin de bu açıdan dikkatle değerlendirilmesi gerektiğini belirterek, çoklu kanal kullanımının oteller açısından fırsatlar kadar rate parity, komisyon ve kanal yönetimi sorunlarını da beraberinde getirebileceğine dikkat çekiyor.

Asıl tartışma: Koruma mı, dijital rekabet mi?

Turizm sektöründeki tartışmanın temelinde iki farklı yaklaşım bulunuyor.

Bir tarafta yerli seyahat acentelerinin korunması ve eşit rekabet koşullarının oluşturulması görüşü bulunuyor. Diğer tarafta ise otellerin ve turizm işletmelerinin dünyanın dört bir yanındaki müşterilere doğrudan ulaşabilmesi için küresel OTA'ların Türkiye'de faaliyet göstermesinin gerekli olduğu savunuluyor.

Diribaş'a göre otellerin küresel dijital platformlara erişiminin kısıtlanması, Türkiye'nin uluslararası pazarlardaki görünürlüğünü olumsuz etkileyebilir. Otellerin ise yabancı platformların vergiden muaf olmasını değil, vergi mükellefiyeti, komisyon sınırı ve lisans gibi kurallarla sisteme dahil edilmesini istediği ifade ediliyor.

“Çözüm kendi dijital markalarımızı oluşturmak”

Hakan Diribaş, tartışmanın yalnızca Booking.com, Airbnb veya diğer küresel OTA'ların Türkiye'de faaliyet gösterip göstermemesi üzerinden yürütülmemesi gerektiğini savunuyor.

Diribaş'a göre Türkiye'nin asıl ihtiyacı, uluslararası OTA'larla rekabet edebilecek yerli dijital seyahat markaları oluşturmak ve bu alana yatırım yapmak. Geleneksel acentecilik modelinin dijital dönüşüm karşısında yeniden ele alınması gerektiğini belirten Diribaş, turizm sektörünün küresel dijital rekabetten uzak kalamayacağı görüşünü dile getiriyor.

Turizmde dijital rekabetin geleceği yeniden şekilleniyor

Yabancı Dijital Konaklama Platformları Kanun Teklifi'nin yasalaşıp yasalaşmayacağı ve komisyonda hangi değişikliklerin yapılacağı, Türkiye'nin dijital turizm pazarının geleceği açısından kritik önem taşıyor.

Yüzde 17 komisyon tavanı, 5 milyon TL izin belgesi, yerel temsilci zorunluluğu, vergi ve Turizm Payı yükümlülükleri, Airbnb ilanlarının denetimi ve Booking.com gibi küresel OTA'ların Türkiye pazarına dönüş ihtimali, önümüzdeki dönemde turizm sektörünün en önemli gündem maddeleri arasında yer alacak.

Asıl soru ise şu: Türkiye dijital turizmde küresel platformları sınırlayarak mı, yoksa kendi güçlü dijital markalarını oluşturarak mı rekabet edecek?