TUR OPERATÖRLERİ VE SEYAHAT ACENTALARI EŞİT ŞARTLARDA REKABET ETMEK İSTİYOR

Türkiye’nin önde gelen seyahat acentalarının temsilcileri TÜRSAB Genel Merkezi’nde düzenlenen basın toplantısında “Yabancı Dijital Konaklama Platformları Kanunu”nun yasalaşması durumunda oluşturacağı eşitsizliğe dikkat çekti. Düzenlemenin yerli ve milli seyahat acentaları aleyhine haksız rekabet ortamı oluşturacağı belirtildi.

TÜRSAB Genel Merkezi’nde, “Yabancı Dijital Konaklama Platformları Kanunu”nu ele alan istişare toplantısı gerçekleştirildi. TÜRSAB Başkanı Firuz Bağlıkaya liderliğinde düzenlenen toplantıya; TÜRSAB Başkan Yardımcıları Davut Günaydın ve Hasan Eker, Yönetim Kurulu Üyeleri Mert Vardar, Tülay Salihoğlu, Gürkan Özcan, TÜRSAB Başkan Başdanışmanı Yıldırım Taş, TÜRSAB Hukuk Başdanışmanı İlker Ünsever ile yerli ve milli Türk tur operatörleri, haksız rekabete maruz kalan seyahat acentası temsilcileri katılım gösterdi. İstişare toplantısının ardından basın mensuplarıyla bir araya gelen TÜRSAB yönetimi ve seyahat acentası yöneticileri basın mensuplarının sorularını yanıtladı.

Meclise gelmesi beklenen “Yabancı Dijital Konaklama Platformları Kanunu’nun mevcut şekliyle yasalaşmaması için yaptıkları çalışmalara değinen TÜRSAB Başkanı Firuz Bağlıkaya, “Biz bugün konuşmayalım istedik. Sektör konuşsun dedik. Çünkü bu konuyu biz defalarca konuştuk. Bu kişisel bir mesele değil. Sektörün de ne düşündüğünü dinlemenizi arzu ettik” diyerek sözü seyahat acentası temsilcilerine bıraktı.

Mete Vardar: Vergilendirmede Eşitsizlikler Gündeme Gelecek

Toplantıda söz alan Jolly Tur Yönetim Kurulu Başkanı Mete Vardar, söz konusu kanun teklifi ile vergilendirme konusunda eşitsizliklerin gündeme geleceğine işaret ederek, şunları söyledi: “Neden yabancı portallar yüzde 2,5 vergi ödesin? Biz ne kadar vergi ödüyorsak yabancı online portallar da o vergiyi ödesin. Biz 18 bin seyahat acentasının olduğu büyük bir aileyiz. Yüzde 2,5 vergi vererek bizimle rekabet edecekler. Biz ülke turizmi için çalışıyoruz. Türk tur operatörlerinin sadece iç pazarda değil, uluslararası pazarda da var olması önemli. Körfez krizi, uçak krizi, pandemi gibi krizlerde yurt dışında faaliyet gösteren Türk kökenli firmalar Türkiye satışlarına öncelik verdi. Diğer tur operatörleri yolcularını diğer ülkelere kaydırırken onlar Türkiye’deki paket turları satmaya devam ettiler. Bu dönemlerde iç pazarı yoğun geçirdik ve sektör o şekilde ayakta kaldı. Sonuçta tabi ki ticaret yapıyoruz. Şirketlerimizin sağlıklı bir şekilde büyümesini önemsiyoruz. Aynı zamanda ülkemizi seviyoruz ve vatanımıza katkı sağlamak istiyoruz. Bu nedenle ‘Mirasım Türkiye’ ve ‘Bu Topraklar Bizim’ gibi projelerle tüm Türkiye’de seyahat hareketliliğini sağladık. Bunu ülkesini seven insanlar yapar. Bu yabancı şirketler herhangi bir kriz ortamında ülkemizi terk edecekler.”

Serhat Günay: Ülkemizde Bu Portallar Belirleyici Olursa En Çok Tüketici Kaybeder

Setur Turizm Ürün Yönetimi Direktörü Serhat Günay, yabancı online seyahat portallarının girdikleri pazarlarda baskı oluşturarak domine ettiklerine vurgu yaptı. Günay, konu ile ilgili görüşlerini şöyle dile getirdi: “Ben bu yasa düzenlemesine otelcilerin gösterdiği desteğe çok şaşkınım. Avrupa’daki otelciler online seyahat portallarına karşı ayağa kalkmış durumdalar. Açılan birçok dava var. Çünkü bu portallar baskı oluşturup piyasayı domine ediyorlar. Ülkemizde de bu portallar belirleyici olursa en çok tüketici kaybeder. Boğaz hattındaki otellerin, Taksim’deki veya tarihi yarımadadaki otellerin fiyatlarını otel sahipleri değil, portallar belirler.”

Ali Onaran: Paket Turlarda Büyük Sıkıntı Oluşur, Turizmde Bütün Veri Dışarı Çıkabilir

Prontotour Yönetim Kurulu Başkanı Ali Onaran Meclis Komisyonu’ndan geçerek TBMM Genel Kurulu’na gelmesi beklenen yasa taslağının paket turlar bağlamında oluşturacağı sıkıntılara değinerek, “Şu an şartlar eşit değil. Ülkemize gelecek olan yabancı online platformların bizim gibi vergisini ödeyerek gelmesi gerekiyor. Yasadaki paket tur konusu sıkıntılı. Yasa bize diyor ki, müşteri otel + uçak hizmeti isterse bu paket tur yönetmeliğine girer. Yasada yabancılara bu kural geçerli olmuyor. Bir diğer sıkıntı ise veri dışarı gidiyor. Biz KVKK’yı uygulamak durumundayız. Bankacılık sektöründeki düzenlemelerde veri dışarı çıkamaz ama bu yasayla turizmde bütün veri dışarı çıkabiliyor. Biz otel+uçak satarken sigorta yapmamız gerekiyor. Ama online portallar bunu yapmak zorunda değil. Eşit şartlarda biz onlarla rekabet ederiz” şeklinde konuştu.

Orkun Özkan: Denetim ve Şikâyet Mekanizması Boşluğu Var

Toplantıda yasadaki denetim ve şikâyet mekanizması boşluğuna dikkat çeken Enuygun.com Ticaret Direktörü Orkun Özkan ise görüşlerini şöyle ifade etti: “Hazırlanan yasal düzenlemede bir denetim veya şikâyet mekanizması yer almıyor. Bu önemli bir konu. Bir diğeri, KVKK konusu ve bu çok önemli. Biz bu konuda çok dikkat ediyoruz. Yabancı portallar ülkemizde sadece bir temsilci bulunduruyor. Bu konu da çok önemli. Biz yurt dışında faaliyet göstermek istediğimiz zaman lisans alamıyoruz. Lisans almanın yolu şirket satın almaktan geçiyor. Dolayısıyla bu yasada eşitlik sağlanması gerekiyor.” Yasal düzenlemede bir uzmanlık tanımı olmadığına değinen Özkan, “Cebine 5 milyon TL koyan OTA’ların ülkemizde faaliyet göstermesinin önünde hiçbir engel yok. Denetim yok. Bu yasa kötü niyetli yurtdışı firmaları için büyük fırsat yaratıyor. Biraz tanıtımla, reklamla paraları toplayıp ortadan yok olur” dedi.

Arzu Işık: Denetime Tabi Olmayacaklar, Bu Çok Ciddi Sıkıntı Yaratır

Turna.com Şirket Müdürü Arzu Işık da yasada yer alan kurumun beyanına ilişkin vergi alınması hususunun doğru olmadığına işaret etti. Işık, “Denetime tabi olmayacaklar, bu çok ciddi sıkıntı yaratır. Tüketici sorun yaşadığında karşısında kimseyi bulamayacak. Bu da tüm sektör adına büyük sorun. Yabancı bir portalda otel alıp kapıda kaldığınızda tüketicinin hesap soracağı bir yer yok. Ama burada kapı gibi TÜRSAB var. Bir örnek vermek istiyorum: Biz çok ciddi bir deprem yaşadık. Bölgedeki seyahat acentaları bilet satarak ayakta kalmaya çalışıyorlar. Yabancı portallar yüzde 2,5 vergi verirken bölge acentaları yüzde 25 vergi vermesi büyük haksızlık” şeklinde konuştu.

Aziz Ciğa: Yasa Bu Haliyle Çıkarsa Turizm Gelirinde ve İstihdamda Kayıp Olacak

Bookingagora.com kurucusu Aziz Ciğa ise seyahat portalları ile ilgili yurt dışındaki yasal düzenlemeleri örnek göstererek, “Yurt dışında bazı anlaşmalar yapılıyor. Ama birçok ülke sağlık, eğitim ve ulaşım konularını koruma altına almış. Kabotaj Kanunu gibi korunuyor. Avrupa’da yabancı bir şirketseniz lisans almanız çok zor. Şu an bu firmaların birçoğu ülkemizde çalışıyor, faaliyetleri zaten yasak değil. Ama Türkiye’de faaliyet göstermek için yasalara uymak zorundalar. Söz konusu yasa bu haliyle çıkarsa turizm gelirinde kayıp olacak, istihdamda kayıp yaşanacak. Bizde en küçük seyahat acentası yüzde 25’ler varan vergi öderken onların beyan üzerinden yüzde 2,5 ödemeleri olmaz” dedi.

Davut Günaydın: Yabancı Online Portallar İç Pazarda Eşit Şartlarda Rekabet Etsinler

Toplantıda konuşan TÜRSAB Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Davut Günaydın, eşit şartlarda rekabetin önemine değinerek, “Biz yasanın bu haliyle çıkmasını istemiyoruz. Bunu ülke turizmi için istiyoruz. Eşit şartlarda rekabet etmek istiyoruz. Bizim onlarla rekabet edecek gücümüz var. Yasanın bu haliyle çıkmayacağına yönelik hala yapabileceğimiz şeyler var. Daha önce oteller transfer yapabilecek dediler, bir gecede engelledik. Bu yasanın bu haliyle çıkmaması için elimizden geleni yapacağız. Sayın Cumhurbaşkanımızdan güzel bir haber geleceğine inanıyoruz. Biz sadece yasa eşit şartlarda çıksın diyoruz. Avrupa bu yabancı portallara engel koymaya çalışırken biz önlerine kırmızı halı seriyoruz. Globalleşmeye karşı değiliz. Sadece eşitsizliğe karşıyız” dedi.

Hasan Eker: Tüketicinin ve Sektörün Korunması Bizim İçin Önemli

TÜRSAB Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Hasan Eker ise, Yabancı Dijital Konaklama Platformları Kanun teklifi ile ilgili haziran ayından bu yana gerekli adımları attıklarını belirterek, Ticaret Bakanlığı başta olmak üzere ilgili bakanlıkları ve TBMM Meclis komisyon üyelerini ziyaret edip, yasanın bu haliyle çıkmaması için çekincelerini aktardıklarını ifade etti.
İç turizmin yüzde 85’inin seyahat acentaları tarafından organize edildiğine dikkat çeken Eker, konu ile ilgili şu değerlendirmede bulundu: “Biz bu toplantımızda sektörün görüşlerini paylaşmak istedik. Tüketicinin ve sektörün korunması bizim için önemli. Biz Türk turizminin geleceğini düşünüyoruz. Yabancı online portallar da gelip iç pazarda faaliyet göstersinler ama eşit şartlarda gelsinler diyoruz. Bütün çabamız bu.”
Yasadaki yabancı portallarda sorumlu bulma sıkıntısı yaşanabileceğine de işaret eden Eker, sözlerini şöyle sürdürdü: “Yabancı online portallarda sadece büyük firmalar yok. Bir sürü küçük firma mevcut. Ülkemizde paraları toplayıp ortadan kaybolurlarsa hesap soracak firma veya kişi yok. Diğer yandan tekelleşme sıkıntısı yaratıyor. Fiyatlarda büyük yapılar belirleyici oluyor.”

İlker Ünsever: Bu Portallar Kriz Anlarında Sorumluluk Almıyorlar

Toplantının soru-cevap bölümünde basın mensuplarının sorularını yanıtlayan TÜRSAB Hukuk Başdanışmanı İlker Ünsever ise yasanın ne tür mağduriyetlere yol açacağı yönündeki soruya verdiği yanıtta şu noktalara dikkat çekti: “Yurt dışında bu portallara yönelik ciddi bir yükümlülük getiriliyor. Ama ülkemizde her şeyi yapabilirler. Tüketici burada karşısında sadece bir makine görecek. Bu portallar kriz anlarında sorumluluk almıyorlar. Bunu pandemide gördük. Yasada ciddi açıklar var. Ülkemizde kuralsız bir şekilde faaliyet göstermiş olacaklar.”