Batuğhan Karaer: “Havacılık sektörü iyi değil”

Corendon Turizm Grubu Finansal Danışmanı ve Turizmdays.com yazarı Batuğhan Karaer, havacılık ve turizm sektörünün 2026 yılı görünümünü değerlendirerek, yüksek yolcu sayılarına ve doluluk oranlarına rağmen artan maliyetlerin havayolu şirketlerinin kârlılıklarını ciddi şekilde baskıladığını söyledi.

Batuğhan Karaer, “Sektörün durumunu tek kelimeyle sorarsanız iyi, iki kelimeyle sorarsanız iyi değil” dedi.

Rekor yolcu sayıları yanıltıcı olabilir

Turizm ve havacılık sektöründe dışarıdan görünen tablo ile şirketlerin finansal gerçekleri arasında önemli bir fark bulunduğuna dikkat çeken Batuğhan Karaer, Devlet Hava Meydanları İşletmesi (DHMİ) verilerindeki yolcu rekorları, havalimanlarındaki yoğunluk ve yüksek doluluk oranlarının sektöre ilişkin olumlu bir algı oluşturduğunu belirtti.

Ancak artan maliyetler ile gelirlerin aynı hızda büyümemesinin sektörün finansal görünümünü olumsuz etkilediğini vurgulayan Karaer, “İşin arka planına; özellikle hızla artan maliyet kalemlerine ve buna paralel şekilde büyümeyen gelir yapısına baktığımızda, ‘iyi değil’ demek çok daha gerçekçi bir yaklaşım olacaktır” ifadelerini kullandı.

Jeopolitik krizler turizm ve havacılığı etkiliyor

ABD, İsrail ve İran hattındaki gerilimlerin küresel piyasaları sarstığını, turizm ve havacılık sektörlerinin de bu gelişmelerden doğrudan etkilendiğini belirten Karaer, 2026 yılına sektörün yüksek beklentilerle başladığını söyledi.

Şirketlerin bütçe ve stratejik planlarını güçlü bir sezon beklentisiyle hazırladığını aktaran Karaer, ancak 28 Şubat’ta başlayan savaşın turizm ve havacılık sektöründe rezervasyonları olumsuz etkilediğini ifade etti.

Rezervasyonlardaki ani düşüşün ardından özellikle yakıt fiyatları başta olmak üzere operasyonel giderlerde yaşanan artışın havayolu şirketleri üzerinde ciddi bir baskı oluşturduğunu belirten Karaer, havacılığın pandemi sonrası toparlanma sürecinde de çok sayıda maliyet unsuru ile mücadele ettiğine dikkat çekti.

Havayollarında kârlılık geriledi

Karaer, Rusya-Ukrayna savaşı, küresel tedarik zinciri sorunları, motor ve teknik bakım maliyetlerindeki artışlar ile yüksek personel giderlerinin havacılık sektörünün mali yapısını zorladığını söyledi.

2026 yılının ilk yarısında açıklanan finansal sonuçların da bu baskıyı ortaya koyduğunu belirten Karaer'in aktardığı verilere göre, bazı önemli havayolu şirketlerinin kârlılık performansı 2025'in aynı dönemine göre geriledi.

Veriler 1,15 pariteye göre milyon € olarak ifade edilmiştir.

Turizmde toparlanma başladı

Turizm sektöründe ise yılın ortalarına doğru jeopolitik gerginliğin nispeten azalmasıyla birlikte rezervasyonlarda yeniden hareketlenme yaşandığını belirten Karaer, bazı destinasyonlarda rezervasyonların geçmiş yılların seviyelerini yakaladığını hatta aştığını belirtti.

Karaer, Konaklama Vergisi'nin yüzde 2'den yüzde 1'e indirilmesi, SGK prim teşviklerine yönelik çalışmalar ile KGF/Nefes Kredisi paketlerinin turizm işletmeleri açısından önemli destekler olduğunu ifade etti.

Havacılığın en büyük sorunu yakıt

Havacılık sektöründe ise temel problemlerden birinin jet yakıtı maliyetleri olduğuna dikkat çeken Karaer, rezervasyonların hareketlenmesine rağmen yüksek yakıt fiyatlarının şirketlerin finansal sonuçları üzerindeki baskıyı sürdürdüğünü vurguladı.

Karaer'e göre jet yakıtı fiyatlarının Brent petrolden daha hızlı yükselmesi, havayollarının risk yönetimi ve finansal hedging mekanizmalarının beklenen korumayı sağlamasını zorlaştırdı.

Brent petrolün yaklaşık 70 dolar seviyelerinden 100-110 dolar bandına yükseldiği dönemde jet yakıtının ton fiyatının 750 dolardan 1.400-1.500 dolar seviyelerine çıktığını belirten Karaer, bunun yüzde 100'e yaklaşan bir artış anlamına geldiğini söyledi.

Rafinerilerin üretim yapısındaki değişikliklerin dizel ve jet yakıtı üretim paylarını etkilediğini ifade eden Karaer, bunun da Brent petrol ile jet yakıtı arasındaki fiyat makasının açılmasına neden olduğunu belirtti.

Yakıtın toplam maliyet içindeki payı yüzde 30'u aştı

Havayollarının maliyet yapısında yakıtın ağırlığının önemli ölçüde arttığını vurgulayan Karaer, geçmiş yıllarda toplam operasyonel giderlerin yaklaşık yüzde 20-21'ini oluşturan yakıt maliyetlerinin 2026 yılında toplam maliyetlerin yüzde 30'unun üzerine çıktığını kaydetti.

Bu durumun havayolu şirketlerinin kâr marjları üzerinde ciddi baskı oluşturduğunu belirten Karaer, maliyet artışlarının tamamının bilet fiyatlarına yansıtılamadığını ifade etti.

Uçuş maliyeti 125 dolara çıktı

Geçen yıl ortalama 100 dolar seviyesinde olan koltuk/uçuş maliyetinin bu yıl yaklaşık 125 dolara yükseldiğini aktaran Karaer, tüketicinin satın alma gücü ve piyasa koşulları nedeniyle havayollarının maliyet artışının tamamını bilet fiyatlarına yansıtamadığını söyledi.

Karaer, bu durumun havayolları açısından “maliyet artışı ile satış fiyatı arasındaki makasın açılması” anlamına geldiğine dikkat çekti.

“Dolu uçaklar sektörün sadece görünen yüzü”

Havacılık sektöründeki mevcut tabloyu değerlendiren Batuğhan Karaer, yüksek yolcu sayılarının ve doluluk oranlarının sektörün finansal durumunu tek başına göstermediğini belirtti.

Karaer, “Rekor yolcu sayıları ve dolu uçaklar madalyonun sadece görünen yüzünü oluşturuyor. Arka planda ise daralan kâr marjları, yönetilmesi güçleşen yakıt riskleri ve maliyet artışlarını yeterli düzeyde fiyata yansıtamamanın getirdiği finansal yüklerle mücadele eden bir sektör gerçekliği duruyor” dedi.

Havacılık sektöründe yaşanan sorunların önemli bölümünün havayolu şirketlerinin üzerinde kaldığını ifade eden Karaer, yılın ikinci yarısında kârlılıkta daha olumlu bir seyir beklediğini ancak yakıt fiyatlarının yüksek seyretmesi halinde yıl başında belirlenen kârlılık hedeflerinden uzaklaşılabileceği uyarısında bulundu.